అభ్యాసన బదిలీ లేదా శిక్షణ బదిలీ (Transfer of Learning / Training) Notes and Test

టెట్ (TET) పరీక్షా సిలబస్ ప్రకారం అభ్యాసన బదిలీ లేదా శిక్షణ బదిలీ (Transfer of Learning / Training) కి సంబంధించిన ముఖ్యమైన నోట్స్ క్రింద ఇవ్వబడ్డాయి

అభ్యాసన బదిలీ (Transfer of Learning)

1. పరిచయం & అర్థం:

• ఒక పరిధిలో (పరిస్థితిలో) అభ్యసించిన అంశాలు, జ్ఞానం, నైపుణ్యాలు లేదా అనుభవాలు మరొక కొత్త పరిధిలో (పరిస్థితిలో) అభ్యసించడానికి లేదా సమస్యలను సాధించడానికి ఉపయోగపడటాన్ని "అభ్యాసన బదిలీ" లేదా "శిక్షణ బదిలీ" అంటారు.
• ఉదాహరణ: సైకిల్ తొక్కడం నేర్చుకున్న వ్యక్తి, మోటార్ సైకిల్ లేదా స్కూటర్ తొక్కడం త్వరగా నేర్చుకోవడం.

2.  నిర్వచనాలు:

• సోరెన్సన్ (Sorenson): "పూర్వ అభ్యాసం కొత్త అభ్యసనంపై ప్రభావం చూపడాన్ని అభ్యాసన బదిలీ అంటారు."
• పీల్ (Peel): "ఒక పరిస్థితిలో నేర్చుకున్న అంశాలు మరో పరిస్థితిలో ఉపయోగపడటమే బదిలీ."

3. అభ్యాసన బదిలీ రకాలు:

అభ్యాసన బదిలీ ప్రధానంగా మూడు రకాలుగా వర్గీకరించబడింది:

1. ధనాత్మక బదిలీ (Positive Transfer):

1. • ఒక సందర్భంలో నేర్చుకున్న అంశాలు మరో కొత్త సందర్భంలో అభ్యసనానికి సహాయపడితే (అనుకూల ప్రభావం చూపిస్తే) దానిని ధనాత్మక బదిలీ అంటారు.
   • ఉదాహరణ: గణితంలో కూడికలు, తీసివేతలు నేర్చుకోవడం లెక్కలు చేయడానికి సహాయపడటం; ఒక భాష నేర్చుకోవడం మరో భాష నేర్చుకోవడానికి సులభతరం కావడం.

1. రుణాత్మక బదిలీ (Negative Transfer):

1. • ఒక సందర్భంలో నేర్చుకున్న అంశాలు మరో కొత్త సందర్భంలో అభ్యసనానికి అడ్డంకిగా మారితే లేదా ఇబ్బంది కలిగిస్తే దానిని రుణాత్మక బదిలీ అంటారు.
   • ఉదాహరణ: లెఫ్ట్ హ్యాండ్ డ్రైవింగ్ నేర్చుకున్న వ్యక్తి, రైట్ హ్యాండ్ డ్రైవింగ్ చేసే దేశాలకు వెళ్లినప్పుడు ఇబ్బంది పడటం; టైపింగ్ లో ఒక కీబోర్డ్ పద్ధతి నుండి మరో పద్ధతికి మారినప్పుడు తప్పులు చేయడం.

1. సున్నా బదిలీ లేదా తటస్థ బదిలీ (Zero / Neutral Transfer):

1. • ఒక సందర్భంలో నేర్చుకున్న అంశం మరొక సందర్భంలో అభ్యసనంపై ఎలాంటి ప్రభావాన్ని (అనుకూలంగా లేదా ప్రతికూలంగా) చూపకపోతే దానిని సున్నా లేదా తటస్థ బదిలీ అంటారు.
   • ఉదాహరణ: సైకిల్ తొక్కడం నేర్చుకోవడం, సంగీతం నేర్చుకోవడంపై ఎలాంటి ప్రభావం చూపకపోవడం.

4. ఇతర ముఖ్యమైన బదిలీ రకాలు:

• ద్విపార్శ్వ బదిలీ (Bilateral Transfer / Cross Education):

• • శరీరంలోని ఒక వైపు (కుడి లేదా ఎడమ) భాగంలో నేర్చుకున్న నైపుణ్యం మరొక ప్రక్క శరీర భాగానికి బదిలీ కావడాన్ని ద్విపార్శ్వ బదిలీ అంటారు.
  • ఉదాహరణ: కుడి చేతితో రాయడం నేర్చుకున్న వ్యక్తి, ఎడమ చేతితో కూడా కొంతవరకు రాయగలగడం.

• ఊర్ధ్వ బదిలీ (Vertical Transfer):

• • ఒక ప్రాథమిక స్థాయిలో నేర్చుకున్న జ్ఞానం తదుపరి ఉన్నత స్థాయిలో అభ్యసనానికి సహాయపడటం.
  • ఉదాహరణ: అంకెలు నేర్చుకోవడం -> కూడికలు చేయడం -> బీజగణితం నేర్చుకోవడం.

• సమతల బదిలీ (Horizontal Transfer):

• • ఒకే స్థాయికి చెందిన రెండు భిన్న సందర్భాలలో జ్ఞానాన్ని అనువర్తించడం.

5. అభ్యాసన బదిలీ సిద్ధాంతాలు:

1. రూప శ్లేష సిద్ధాంతం / మానసిక శిక్షణా సిద్ధాంతం (Theory of Formal Discipline):

1. • ప్రతిపాదకులు: గ్రీకు తత్వవేత్తలు, జాన్ లాక్.
   • సారాంశం: మెదడును వివిధ కండరాల వలె భావించి, కఠినమైన సబ్జెక్టులు (గణితం, లాజిక్, సంస్కృతం) ద్వారా మానసిక శిక్షణ ఇస్తే జ్ఞాపకశక్తి, తార్కికత మెరుగవుతాయని ఈ సిద్ధాంతం పేర్కొంటుంది. (ప్రస్తుతం దీనిని ఆధునిక మనస్తత్వవేత్తలు తిరస్కరించారు).

1. సరూప మూలకాల సిద్ధాంతం (Theory of Identical Elements):

1. • ప్రతిపాదకుడు: ఇ.ఎల్. థార్న్‌డైక్ (E.L. Thorndike).
   • సారాంశం: పాత అభ్యసనానికి, కొత్త అభ్యసనకు మధ్య ఎంతవరకు సరూప మూలకాలు (సమాన అంశాలు లేదా భావనలు) ఉంటాయో, బదిలీ అంత ఎక్కువగా జరుగుతుంది.

1. సామాన్యీకరణ సిద్ధాంతం (Theory of Generalization):

1. • ప్రతిపాదకుడు: హెచ్.ఆర్. జడ్ (H.R. Judd).
   • సారాంశం: సూత్రాలు, నియమాలను సాధారణీకరించడం (Generalize) ద్వారా వాటిని వేరే కొత్త పరిస్థితుల్లో అనువర్తింపజేయవచ్చు.
   • ఉదాహరణ: నీటిలో మునిగి ఉన్న వస్తువును వక్రీభవన సూత్రం ఆధారంగా గుర్తించడం.

1. రూపధార సిద్ధాంతం / గెస్టాల్ట్ సిద్ధాంతం (Theory of Ideals / Gestalt Theory):

1. • ప్రతిపాదకులు: డబ్ల్యు.సి. బాగ్లీ (W.C. Bagley) మరియు గెస్టాల్ట్ వాదులు.
   • సారాంశం: అవగాహన, అంతర్దృష్టి (Insight) మరియు ఉన్నత ఆదర్శాల ద్వారా అభ్యాసన బదిలీ జరుగుతుంది.

6. విద్యాపరమైన ప్రాముఖ్యత (Educational Implications):

• ఉపాధ్యాయులు పాఠ్యాంశాలను బోధించేటప్పుడు విద్యార్థులకు వాస్తవ జీవిత పరిస్థితులతో అనుసంధానించి నేర్పించాలి.
• ధనాత్మక బదిలీ జరిగేలా బోధనా పద్ధతులు ఉండాలి (ఉదా: గణిత నియమాలను భౌతికశాస్త్రంలో ఉపయోగించడం).

• విషయాల మధ్య పరస్పర సంబంధాన్ని (Interdisciplinary approach) విద్యార్థులకు అర్థం చేయించాలి.