TET DSC Psychology Thorndike Learning Theory Notes and Practice Test

టీచర్స్ ఎలిజిబిలిటీ టెస్ట్ (TET) కోసం ఎడ్వర్డ్ ఎల్. థార్న్ డైక్ ప్రతిపాదించిన "యత్న దోష అభ్యసన సిద్ధాంతం" (Trial and Error Learning Theory) కి సంబంధించిన ముఖ్యమైన నోట్స్ ఇక్కడ ఉంది

ప్రాథమిక అంశాలు

 * సిద్ధాంతకర్త: ఎడ్వర్డ్ ఎల్. థార్న్ డైక్ (E.L. Thorndike) - అమెరికన్ మనోవిజ్ఞాన శాస్త్రవేత్త.

 * సిద్ధాంతం పేరు: యత్న దోష అభ్యసన సిద్ధాంతం (Trial and Error Theory).

 * ఇతర పేర్లు: సంధాన వాదం (Connectionism), ఉద్దీపన - ప్రతిస్పందన సిద్ధాంతం (S-R Theory), బంధ సిద్ధాంతం.

 * ప్రయోగం చేసిన జంతువు: ఆకలితో ఉన్న పిల్లి (Puzzle Box లో బంధించాడు).

 * ఉద్దీపన (Stimulus): బోను బయట ఉంచిన చేప ముక్క (ఆహారం).

 * పుస్తకాలు: ఎడ్యుకేషనల్ సైకాలజీ, యానిమల్ ఇంటెలిజెన్స్.

సిద్ధాంతం యొక్క మూల భావన

అభ్యసనం అనేది ఉద్దీపనకు (Stimulus) మరియు ప్రతిస్పందనకు (Response) మధ్య ఏర్పడే నాడీ సంబంధమైన బంధం (Connection). ఒక వ్యక్తి లేదా జంతువు లక్ష్యాన్ని చేరుకునే క్రమంలో అనేక ప్రయత్నాలు చేస్తుంది. మొదటి ప్రయత్నాలలో దోషాలు (తప్పులు) ఎక్కువగా ఉంటాయి. ప్రయత్నాల సంఖ్య పెరిగే కొద్దీ దోషాలు తగ్గి, చివరికి సరైన ప్రతిస్పందనను నేర్చుకోవడమే 'యత్న దోష అభ్యసనం'.

థార్న్ డైక్ అభ్యసన నియమాలు (Laws of Learning)

థార్న్ డైక్ తన ప్రయోగాల ఆధారంగా 3 ముఖ్యమైన ప్రాథమిక అభ్యసన నియమాలను ప్రతిపాదించాడు. ఇవి TET లో చాలా ముఖ్యమైనవి:

1. సంసిద్ధతా నియమం (Law of Readiness)

 * వివరణ: ఒక వ్యక్తి ఏదైనా నేర్చుకోవాలంటే శారీరకంగా, మానసికంగా సిద్ధంగా ఉండాలి. సంసిద్ధత లేనప్పుడు అభ్యసనం జరగదు.

 * సామెత / ఉదాహరణ: "గుర్రాన్ని నీటి చెరువు వద్దకు తీసుకువెళ్లగలం కానీ, దానితో నీరు త్రాగించలేము."

 * విద్యాపరమైన అన్వయం: తరగతి గదిలో ఉపాధ్యాయుడు పాఠం చెప్పే ముందు విద్యార్థులను మానసికంగా సిద్ధం చేయాలి. పూర్వజ్ఞానాన్ని పరీక్షించి, ఆసక్తిని, ప్రేరణను (Motivation) కలిగించాలి.

2. అభ్యాస / సాధన నియమం (Law of Exercise)

 * వివరణ: అభ్యాసం (Practice) చేయడం వల్ల ఉద్దీపన, ప్రతిస్పందనల మధ్య బంధం దృఢపడుతుంది. దీనిలో రెండు ఉప నియమాలు ఉన్నాయి:

   * ఎ) ఉపయోగ నియమం (Law of Use): ఒక విషయాన్ని పదే పదే సాధన చేయడం వల్ల ఎక్కువ కాలం గుర్తుంటుంది (బంధం బలపడుతుంది).

   * బి) నిరుపయోగ నియమం (Law of Disuse): నేర్చుకున్న విషయాన్ని ఉపయోగించకపోతే, సాధన చేయకపోతే మర్చిపోతారు (బంధం బలహీనపడుతుంది).

 * విద్యాపరమైన అన్వయం: గణితం, ఎక్కాలు, వ్యాకరణం, పద్యాలు లాంటి విషయాల్లో డ్రిల్ (Drill), రివిజన్ మరియు ప్రాక్టీస్ కు ఉపాధ్యాయుడు ప్రాధాన్యత ఇవ్వాలి.

3. ఫలిత నియమం (Law of Effect)

 * వివరణ: ఒక పని చేసినప్పుడు కలిగే ఫలితం 'సంతృప్తికరంగా' ఉంటే ఆ పనిని పదేపదే చేస్తారు. ఫలితం 'అసంతృప్తి' కలిగితే ఆ పనిని మానేస్తారు.

 * విద్యాపరమైన అన్వయం: ఈ నియమం తరగతి గదిలో బహుమతులు (Rewards), ప్రశంసల ప్రాముఖ్యతను తెలుపుతుంది. విద్యార్థులు మంచి చేసినప్పుడు మెచ్చుకోవడం వల్ల వారు మరింత బాగా నేర్చుకుంటారు. దండన (Punishment) అనేది విద్యార్థులలో అసంతృప్తిని పెంచుతుంది కాబట్టి దానిని నివారించాలి.

విద్యాపరమైన అన్వయాలు (Educational Implications for TET)

 * నడవడం, సైకిల్ తొక్కడం, ఈత కొట్టడం, టైప్ రైటింగ్ లాంటి శారీరక నైపుణ్యాలు యత్న దోష పద్ధతిలోనే నేర్చుకుంటారు.

 * పిల్లలు తప్పులు చేస్తూనే (Trial and Error) సరైన విషయాలను నేర్చుకుంటారు, కాబట్టి ఉపాధ్యాయుడు వారికి తగినన్ని అవకాశాలు, సమయం ఇవ్వాలి.

 * చిన్న పిల్లల (ప్రాథమిక స్థాయి) అభ్యసనానికి, మందబుద్ధుల అభ్యసనానికి ఈ సిద్ధాంతం చాలా ఉపయుక్తంగా ఉంటుంది.

 * అభ్యసనంలో "ప్రేరణ" (Motivation) కు అత్యంత ప్రాధాన్యత ఉందని ఈ సిద్ధాంతం నొక్కి చెబుతుంది.

Test